İSVEÇ- 05.02.2026- İsveç'te yapılan geniş kapsamlı bir araştırma, otizmli kız çocuklarının erkeklere kıyasla daha geç teşhis edildiğini ortaya koydu. Çalışmaya göre, çocukluk döneminde erkekler kızlara göre üç ila dört kat daha fazla otizm tanısı alırken, 20 yaşına gelindiğinde kadın ve erkekler arasındaki tanı oranları neredeyse eşitleniyor.
Karolinska Enstitüsü öncülüğünde yürütülen araştırmada, 1985 ile 2020 yılları arasında İsveç'te doğan yaklaşık 2,7 milyon kişi incelendi. Bu kişilerin yüzde 2,8'ine, iki ile 37 yaşları arasında otizm tanısı konuldu.
Araştırma sonuçları, otizmin erkeklerde daha yaygın olduğu yönündeki yaygın kanaatleri sorguluyor. Çalışmanın başyazarı Dr. Caroline Fyfe, "Bulgularımız, kadın ve kız çocuklarının ya geç teşhis edilmesi ya da hiç teşhis edilmemesi nedeniyle cinsiyet farkının sanılandan daha düşük olduğunu gösteriyor" dedi.
Erkeklerde tanı daha erken konuluyor
Araştırmaya göre, erkek çocuklara otizm tanısı ortalama olarak kızlardan yaklaşık üç yıl daha erken konuluyor. Kız çocuklarında tanı yaşı ortalaması 15,9 iken, erkeklerde bu yaş 13,1 olarak belirlendi. 10 yaş altındaki çocuklarda erkeklerin otizm tanısı alma oranı, kızlara göre üç ila dört kat daha yüksek. Ancak ergenlik döneminde kızlarda tanı oranlarının hızla artmasıyla, 20 yaşına gelindiğinde bu fark büyük ölçüde kapanıyor. Araştırmacılar, bu durumun kız çocuklarının belirtilerinin daha geç fark edilmesi ve tanı süreçlerinde yeterince dikkate alınmamasıyla ilişkili olabileceğine dikkat çekiyor.
Kız çocukları belirtileri 'maskeleme' eğiliminde
Uzmanlara göre, erken tanı alamayan kız çocukları ve kadınlar, sıklıkla depresyon, kaygı bozukluğu ve kişilik bozuklukları gibi psikiyatrik rahatsızlıklarla yanlış şekilde teşhis edilebiliyor. Ulusal Otizm Derneği'nden Dr. Judith Brown, kadın ve kız çocuklarının otizm belirtilerini "maskeleme" eğiliminde olduğunu belirterek, bunun tanıyı zorlaştırdığını söyledi.
Brown, "Cinsiyet, tanı ve destek hizmetlerine erişimde engel olmamalı. Tarihsel olarak otizmin daha çok erkeklerde görüldüğü düşünülüyordu ancak bu görüş artık geçerliliğini yitiriyor" dedi.
İngiltere'deki otizm tanı merkezlerinde görev yapan Dr. Conor Davidson ise son yıllarda yetişkin kliniklerine başvuran kadın sayısının arttığını, ancak değerlendirme için bekleme sürelerinin oldukça uzun olduğunu ifade etti. Davidson, "Birçok kadın çocukluk döneminde tanı alamadı. Zamanında değerlendirme ve destek hizmetlerine erişim büyük önem taşıyor" diye konuştu.