Osmanlı Devleti'nin Birinci Dünya Savaşı'ndan 30 Ekim 1918 Mondros Mütarekesi ile yenik olarak ayrılması üzerine işgale uğrayan vatan toprakları arasında Antep de yer almıştır.
17 Aralık 1918’de önce İngilizler tarafından işgal edilen Antep, 5 Kasım 1919'da Fransızlara bırakılmıştır. İşgal karşısında Antep halkı, düşmanın zulmüne büyük bir mücadele örneği sergileyerek adlarını tırnakları ile tarihe altın harflerle yazmışlardır.
Fransız kuvvetleri ile kahramanca mücadele eden Karayılan Çetesi, 1920 yılının Ocak ayında Fransızların bir süvari birliğini pusuya düşürmüştür. Karayılan 24 Mayıs 1920 tarihinde şehit olana kadar düşmanın korkulu rüyası vekâbusu olmuştur.
Bir diğer büyük kahraman Şahin Bey'dir. 1877 Antepdoğumlu ve asıl adı Mehmed Said olan Şahin Bey, 1899 yılında Yemen’e er olarak gitmiş ancak kahramanlıkları üzerine başçavuş rütbesine yükseltilmiştir. 1911 Trablusgarp, Balkan Savaşları, Galiçya ve Sina Cephelerinde gösterdiği kahramanlıkların ardından rütbesi teğmenliğe yükseltilmiştir.
13 Aralık 1919’da Harbiye Nezareti tarafından Urfa’nın Birecik Kazası Askerlik Şubesi Başkanlığına tayin olunan Şahin Bey, bu görevi sürdürürken Antep Heyet-i Merkeziyesi’ne müracaat ederek görev talep etmiş ve Kilis-Antep yolunu kontrol altında tutma vazifesi verilmiştir. Etrafına topladığı 200 yiğit Antepli ile Kilis yolunu kapatan Şahin Bey "Düşman cesedimi çiğnemeden Antep’e giremez" diyerek Antep-Kilis hattındabüyük bir savunma başlatılmıştır.
Aylarca düşmanın Antep’e girmesine kahramanca engel olmuştur. 25 Mart 1920 günü 8.000 piyade ve 200 süvari, bir topçu bataryası, 16 ağır makinalı tüfek, çok miktarda otomatik tüfek ve 4 tank ile Andorya kumandasında Antep’e hareket eden Fransız kuvvetleri ile 3 gün geceli gündüzlü kahramanca mücadele edilmiştir. Ancak yanında bulunan 200yiğit Antepli kuvvetibirer birer şehit olan Şahin Bey tek başına son kurşununa kadar direnmiş ve 28 Mart 1920 günü kendisi de şehit olmuştur. Şahin Bey'in şehit edilmesinden sonra büyük çatışmalara sahne olan Antep'te 1 Nisan 1920'den 7 Şubat 1921’e kadar Fransızlara karşı büyük bir direniş başlamıştır.
Kahramanca direnişlerine rağmen maalesef düşmanın yoğun baskısı karşısında direniş kırılmış ve Türk Askerlerinin de geri çekilmek zorunda kalması üzerine Fransızlar 9 Şubat 1921'de şehre hâkim olmuştur. Nihayetinde 20 Ekim 1921 tarihinde Fransa ile imzalanan Ankara Antlaşması'nın ardından Fransız askerleri 25 Aralık 1921 günü şehri boşaltmıştır.
6347 evladını şehit veren, hiçbir yerden yardım ve destek almadan "Ölürsem şehit, Kalırsam Gazi olurum" inancıyla ve kendi gücüyle işgale karşı 10 ay direnen Antep için 6 Şubat 1921 tarihide Türkiye Büyük Millet Meclisi toplantısında, Bakanlar Kurulu Başkanı ve Milli Savunma Bakanı Fevzi Çakmak,Meclis Başkanlığına, Antep isminin Gaziantep olarak değiştirilmesini kapsayan bir önerge sunmuştur.
Kabul gören kanun teklifi ile Antep'e GAZİ unvanı verilmiş ve GAZİANTEP ismi 8 Şubat 1921 tarihli Resmî Gazete’de yayınlanarak yürürlüğe girmiştir.
Bu vesileyle başta Gazi Mustafa Kemal Atatürk ve Millî Mücadele Kahramanları olmak üzere, Karayılan'ı, Şahin Bey'i, Aziz Şehitlerimizi ve ahrete irtihal eden Kahraman Gazilerimizi rahmet ve minnetle anıyor, halen hayatta olan Kahraman Gazilerimize şükranlarımı sunuyor, Gaziantepli vatandaşlarımızın GAZİLİK günlerini kutluyorum.
Derleyen
İsmail CİNGÖZ
Uluslararası Siyaset Uzmanı
